Nông sản công nghệ cao vươn xứ sở kim chi

Không chạy theo năng suất tức thời

Trang trại Dako Farm tại xã Minh Trí (huyện Sóc Sơn, TP Hà Nội) là mô hình tiêu biểu trong việc kết hợp ứng dụng khoa học công nghệ với triết lý canh tác thuận tự nhiên.

Trên diện tích 5 ha, trang trại hiện đang trồng các loại nông sản chủ lực như măng tây, nho mẫu đơn, ớt chuông và hành tây. Đáng chú ý, hiện Dako Farm đã xuất khẩu thành công măng tây và ớt chuông sang thị trường Hàn Quốc - một trong những thị trường có yêu cầu rất khắt khe về chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc.

Theo kỹ sư Hoàng Hải Minh, người sáng lập ra Dako Farm, để đáp ứng các tiêu chuẩn cao từ phía đối tác Hàn Quốc, trang trại đã mạnh dạn ứng dụng nhiều tiến bộ kỹ thuật và công nghệ trong toàn bộ quy trình sản xuất từ khâu canh tác, chăm sóc đến thu hoạch và xử lý sau thu hoạch.

Trong đó, hệ thống tưới tiêu hiện đại đóng vai trò quan trọng. Vườn hành tây sử dụng hệ thống tưới phun mưa, vườn nho mẫu đơn áp dụng hệ thống tưới nhỏ giọt nhằm đảm bảo cung cấp nước chính xác, đồng đều, tránh tình trạng thừa hoặc thiếu nước. Sau thời gian thử nghiệm và cải tiến, hệ thống này hiện đã vận hành ổn định, giúp nâng cao chất lượng nông sản rõ rệt.

Trang trại cũng sử dụng hệ thống nhà màng mái phủ nilon HDPE nhưng không quây kín, tạo sự thông thoáng cần thiết cho cây măng tây và nho mẫu đơn - những cây trồng nhạy cảm với độ ẩm cao. Việc che mưa cũng là biện pháp kỹ thuật quan trọng giúp hạn chế sự tác động của nước mưa có tính axit, bảo vệ cấu trúc và độ pH của đất, đồng thời giảm nguy cơ sâu bệnh.

Một điểm nhấn khác trong quy trình canh tác tại Dako Farm là loại bỏ hoàn toàn thuốc bảo vệ thực vật hóa học, thay vào đó sử dụng các chế phẩm sinh học từ tỏi, ớt, gừng và dịch bồ hòn để phòng trừ sâu bệnh.

“Đây là yếu tố then chốt giúp sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn kiểm dịch thực vật nghiêm ngặt từ phía Hàn Quốc. Ngoài ra, trước khi xuất khẩu, nông sản còn được xử lý bằng đèn UV nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và kéo dài thời gian bảo quản”, anh Minh cho hay.

Không chạy theo năng suất tức thời, Dako Farm lựa chọn chiến lược phát triển bền vững. Với các loại cây lâu năm như măng tây và nho mẫu đơn, dù đã cho sản phẩm từ năm thứ 2 nhưng trang trại không vội thu hoạch mà tập trung nuôi dưỡng bộ rễ và cải tạo đất.

Nhờ vậy, cây có thể cho thu hoạch ổn định trong nhiều năm. Đơn cử như măng tây trồng một lần có thể khai thác liên tục trong khoảng 10 năm. Dự kiến trong năm 2025, Dako Farm sẽ thu hoạch khoảng 20 tấn măng tây, 16 – 20 tấn ớt chuông và 100 tấn hành tây.

Người nuôi dưỡng đất để đất nuôi cây

Chia sẻ về hành trình phát triển Dako Farm, anh Hoàng Hải Minh cho biết đã từng thử nghiệm nhiều mô hình hiện đại như sử dụng phân bón, thuốc hóa học đúng liều lượng, thậm chí cả mô hình thủy canh kết hợp nuôi cá. Tuy nhiên, chi phí cao và hiệu quả không như kỳ vọng đã thôi thúc anh tìm đến phương pháp thuận tự nhiên, nơi con người nuôi dưỡng đất để đất nuôi cây, cây nuôi người.

“Việc lạm dụng hóa chất sẽ để lại những hệ lụy lâu dài cho sức khỏe người tiêu dùng và chính người lao động. Với hướng đi hiện nay, tôi tin rằng không chỉ thế hệ này mà cả thế hệ sau sẽ được sống khỏe mạnh hơn,” anh Minh chia sẻ.

Theo chị Hoàng Bích Ngọc Ánh, đại diện Công ty TNHH Tomo Thành Công - đơn vị vận hành chuỗi siêu thị chuyên thu mua nông sản từ Dako Farm, các sản phẩm từ trang trại này luôn đáp ứng đầy đủ tiêu chí mà doanh nghiệp đề ra. Đó là những sản phẩm tuyệt đối an toàn, tươi mới, được kiểm soát chặt chẽ từ nông trại đến bàn ăn.

Hiện nay, tại các đô thị lớn, đặc biệt là Hà Nội, mức sống của người dân ngày càng nâng cao. Cùng với đó là sự gia tăng mạnh mẽ nhu cầu sử dụng thực phẩm an toàn, sản phẩm hữu cơ. Theo chị Ánh, người tiêu dùng sẵn sàng chi trả mức giá cao hơn cho những sản phẩm nông sản hữu cơ bởi họ coi đây là khoản đầu tư cho sức khỏe của bản thân và gia đình.

“Việc Dako Farm kiên định với phương pháp canh tác thuận tự nhiên, không sử dụng hóa chất độc hại, cùng với việc ứng dụng các giải pháp công nghệ trong sản xuất đã giúp nông sản tại đây không chỉ đủ điều kiện xuất khẩu mà còn từng bước chiếm lĩnh niềm tin của người tiêu dùng trong nước, đặc biệt là nhóm khách hàng tại các khu đô thị cao cấp”, chị Ngọc Ánh đánh giá.

Chia sẻ về tiêu chí xuất khẩu nông sản sang Hàn Quốc, anh Đặng Ngọc Thành, Giám đốc Công ty TNHH VB VIKO - đơn vị chuyên xuất khẩu nông sản cho biết, hiện nay, một số sản phẩm nông nghiệp của Dako Farm đã đạt đủ tiêu chí để xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc. Điều kiện tiên quyết là sản phẩm phải đảm bảo an toàn và đáp ứng quy định khắt khe về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.

“Bên cạnh yếu tố chất lượng, mẫu mã và quy trình đóng gói, bảo quản sau thu hoạch cũng đóng vai trò quan trọng. Sau khi thu hoạch, nông sản cần được phân loại kỹ theo tiêu chí về kích cỡ, màu sắc, hình dáng và được đưa ngay vào kho lạnh để bảo quản ở nhiệt độ lý tưởng. Tại Dako Farm, toàn bộ quy trình này được thực hiện nghiêm ngặt, giúp giữ được độ tươi ngon tối ưu của sản phẩm khi xuất khẩu”, anh Thành cho hay.

Cũng theo anh Thành, người tiêu dùng Hàn Quốc có yêu cầu rất cao nhưng cũng dành sự quan tâm lớn đến các sản phẩm nông sản từ Việt Nam, nhất là những sản phẩm chất lượng cao theo mùa vụ.

“Thị trường Hàn Quốc đánh giá Việt Nam là quốc gia rất tiềm năng về sản xuất nông nghiệp. Đặc biệt, nông dân Việt Nam đang dần ý thức rõ hơn về việc duy trì chất lượng và mẫu mã sản phẩm để nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế”, anh Đặng Ngọc Thành chia sẻ.

Hiện nay, những công nghệ sau thu hoạch và chế biến sâu như làm lạnh nhanh, chiếu xạ, sấy thăng hoa hay đóng gói khí quyển biến đổi (MAP) đã góp phần cải thiện đáng kể mẫu mã, kéo dài thời gian bảo quản và nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm.

Việc ứng dụng công nghệ số, đặc biệt là IoT và blockchain cũng giúp minh bạch hóa chuỗi sản xuất, truy xuất nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo an toàn thực phẩm và các tiêu chuẩn như VietGAP, GlobalGAP hay hữu cơ.